Effectief oefenen

Ieder leerdoel zijn eigen oefenvorm

In een digitale omgeving is het erg handig om iedere oefening in dezelfde vorm te gieten. Een antwoord typen, een antwoord kiezen als meerkeuze. Dit kan alleen behoorlijk verkeerd uitpakken.

Bij het oefenen van spelling is het bijvoorbeeld uit onderzoek bekend dat kinderen vooral bezig moeten zijn met het schrijven of typen van woorden. Zo laten Bouwmeester en Verkoeijen (2011) zien dat het oefenen van hele woorden effectiever kan zijn dan het oefenen van alleen onderdelen van woorden. Slepen, klikken, lijnen en trekken enzovoort ziet er dan leuk uit, het is niet zo effectief.

Daar tegenover staat een leerdoel als inzicht in de getallenlijn bij rekenen. Opgaven waarbij je moet typen of meerkeuzeopgaven geven weinig inzicht in de getallenlijn. Dan sluit een visuele getallenlijn waarbij je een getal naar de juiste positie sleept veel beter aan bij het doel.

Zo kijken we bij ieder doel welke vorm goed past.
 

Het aantal pogingen

Hoeveel pogingen geef je een leerling om tot een goed antwoord te komen? Dat lijkt misschien een kleinigheid maar kan erg veel invloed hebben op het leerrendement. Wanneer kinderen bij digitale oefeningen eindeloos mogen proberen dan zie je al snel dat ze heel vluchtig gaan werken en net zolang gokken tot ze het goede antwoord hebben gegeven. Daarom beperken we altijd het aantal pogingen dat leerlingen krijgen. Dat stimuleert eerst goed nadenken en dan pas invullen.

Per leerdoel stemmen we dit nog verder af. Bij werkwoordspelling is het bijvoorbeeld een slecht idee om meer dan één poging te geven. Vaak is de twijfel tussen twee mogelijkheden namelijk, een d of een t, een d of een dt. Als je dan beide mogelijkheden kunt proberen hoef je er niet zo goed over na te denken. Ook bij automatiseren bij rekenen is snelheid belangrijk en zijn meerdere pogingen niet zo handig.
 

Feedback op maat

Je hebt een antwoord gegeven dat fout blijkt te zijn. Dan is het geweldig wanneer je de juiste feedback krijgt. Wanneer je leerlingen observeert die in een digitaal programma uitgebreide feedback krijgen, dan zie je al snel dat maar weinig kinderen de concentratie en het geduld hebben om dit tot zich te nemen. Daarom geven we zo kort mogelijke info over wat het juiste antwoord had moeten zijn. Bij spelling is het daarbij vooral belangrijk dat kinderen even het juiste woordbeeld meekrijgen.

Onze oefeningen lijken misschien eenvoudig, maar achter die eenvoud zitten veel bewuste keuzes. We kijken kritisch naar de details, testen onze oefeningen in de praktijk en blijven verbeteren. Want uiteindelijk draait het niet om hoeveel mogelijkheden een digitaal programma heeft, maar om hoeveel kinderen ervan leren.